On djeu di survie avou ene vraiye életricité — et ene radio ki pwate disk' a l' Lune

On djeu di survie avou ene vraiye életricité ?

Dins Openworld, l' eletricité est intègrêye. C' est on djeu voxel a såvlon so ene tote etîre planete ronde — va tot droet et ti rivens å dèpårt — dizos on vraiy cir, avou ses fazes di Lune et ses èclipses, et i toûne en natif so Mac, Windows et Linux. Dins ç' monde-la, l' coûrant est ene ressource come l' fiér ou l' bwès : ti l' produs, ti l' transpoirtes, ti l' stoke, ti l' dispinses.

L' rèye ki tint tot : l' enèrdjîye si wåde. Ene lampe tire quéques dijhinnes di watts, on moteur bråmint pus, l' Fornê ou ene usene a gaz sacwants kilowatts. Rén ni toûne so do vûde, et c' est djusse çoula ki fêt l' amusemint — on cintrå bén calculé, on end est fîr.

• 3sorces : combustibe, solea, batreyes
• 3sôres di cåble : signå, ptite et grosse puxhance
• 256canåls radio
• 0mod nècessêre

Produre : djénèrateûs, panês solêres, batreyes

L' djénèrateû

Ti prumî cintrå. I broûle n' importe kén combustibe — cåbon, tchåbon di bwès, bwès, ou l' waîle et l' kérozene di si réservwer —, fêt toûner ene dinamo et done disk' a 5 kW a ses cåbles. Detay malén : i ni broûle ki po çou ki tes cåbles prindèt. Ene lampe aloumêye, i n' end prind k' on pô ; li Fornê ki toûne, i ovre foirt et ti cåbon file pus vite. Wice vinèt ç' cåbon et ç' waîle la ? C' est dins nosse guide des usenes et di l' otomatisåcion.

L' panê solêre

Do vêre so des cèlules di silicium pozêyes so des toles di fiér, disk' a 400 W dizo l' cir drovi. I done l' pus cwand l' Solea est hôt, mwins l' matén et l' sîr, rén l' nut. Les nuwådjes et l' plouve l' fêt baxhî, on twèt åd-dzeur ni lyi lèye k' on pô di lumire diffuse… et come l' cir d' Openworld est vraiy, ene èclipse di Solea fêt ossi flåwi tes paneas. Dècovere les èclipses ki ti vièras dins l' djeu — et prévwè ene batreye.

L' batreye lithium

Èle stoke 10 kWh di çou ki tes cåbles amènèt et l' rind, disk' a 5 kW, cwand l' cir s' scurcih. Quéques paneas so l' twèt et ene batreye sufihèt po gåder ene måjon èclairêye tote l' nut. Èle si fabrike avou des lingots di lithiom : do minerai di lithiom des salinnes, fondou å Fornê — ki lu-minme a dandjî di coûrant. Tot si lye.

Cåbes, consomåcion et sorcharjes

I gn-a sacwantès sôres di cåbles : on fén cåble di signå ki ni pwate k' on signå (disk' a 256 m), on ptit cåble di coûrant (10 kW) et on gros cåble di coûrant (250 kW), tos fêts å laminwer. On pus gros cåble pwate pus di watts — des volts multiplyîs pa des ampères, come po di bon. Dimande trop a on cåble et i disjonctêye quéques segondes : çou ki est padrî s' stind. Po moner lon l' puxhance d' on gros cintrå, on transformateu lye ptits et gros cåbles (97 % di rindemint) : i monte l' tinsion, et on ôte l' rabaxhe près di ti bâse.

Les mète est åjîy : tins l' cåbe, ratoûrne les ouys, l' lingne shût — dins les cwins et les escalîres. Les fén cåbes si pôzèt voxel pa voxel, å long d' on meur, dizos ene etadjêre, tant sogneu ki ti vous. Clitche droet mwin vude so on cåbe : si fitche mostere çou k' i pwate et çou ki est consomé.

Enterupteus, relais, portes lodjikes : ene vraiye lodjike

C' est la ki les bricoleus s' amusèt. On enterupteu côpe ou lêt passer l' coûrant. On boton l' lêt passer ene segonde et evoye on signå so si cåble di signå. Ç' signå la est on nombe di 0 a 255, et les aparey l' sicoutèt :

• Ene lampe lyeye a on cåble di signå ni s' aloume ki tant ki l' signå est la.
• On relais életrike sère ene lingne di coûrant cwand si comande dèpasse l' mitan.
• On transistor lèye passer ene pårt do coûrant ki shût l' signå : on variateû, on règlaedje di vitèsse.
• Ene vane drouve on tuyau so comande, ene uxhe ou ene trape s' drouve cwand l' signå monte et rtoume sèrêye cwand i baxh.
• Les fibres optikes pwatèt les signås foirt lon, et ene fibre octo end pwate wit a l' fèye, tchaeke di si coleur.
• Dispuis l' alpha 1.0.9, des compozants lodjikes — ritård, porte lodjike (ET, OU, NON, et ossi NON-ET, NON-OU, OU-X), ampli-op, mémwere, acoupleû optike — et on panea d' afitchaedje ki mostere des valeurs vikantes è fêt di l' vraiye eletronike : ene oredje ki clignêye, on conteu, li tcherdje del batreye en pormiliadje. Tot est dins nosse guide des portes lodjikes.

Capteûs et uxhes otomatikes

Les capteûs candjèt l' monde en signås. L' detecteû di prézince wête l' espaece dvant lu : on djouweu ou ene creature s' apice, i evoye 255 et l' gåde cwékes segondes après s' dèpårt. Loye-le a ene uxhe : vochal ene uxhe otomatike. A ene lampe : ene lumîre di pas d' uxhe. L' capteû di nivea lét l' rimplixhaedje d' ene citêrne : loye-le a ene vane ou ene pompe et ti citêrne ni dèbôrde pus djamåy. L' capteû di chunks ti dit cwand l' terin å alintoû di lu est tchèrdjî et stâbe.

Et po vèy çou ki tes signås fèyèt, i gn a l' enregistreû di signå : on enregistreû a papî ki traice ti signå, feuye après feuye. Prinds on relevé, clitche droet : l' graf s' drouve so ene cåte di papî. Parfêt po vèrifyî cwand tes panês ont produt, ou cobén di côps l' uxhe s' a drovi l' nut.

1. 1

   Li coûrant

   On djenerateu, ou on panea avou ene batreye, et on ptit cåble di coûrant disk' a ti intrêye.

2. 2

   Li capteu

   Pôze on detecteû di prézince å fåce do tchimin, et raloye-le å cåbe : i lî faut on pô di coûrant po wêtî.

3. 3

   L' comande

   Tire on cåble di signå do detecteu a ti uxhe. Aprotche-ti : èle s' drouve. Intère : èle rtome padrî twè.

L' radio : a traviérs l' planete, disk' a l' Lune

Les antenes pwatèt les signås sins nou cåble. I gn-a 256 canåls : ene antene ki riçût so l' canål d' on emeteu mete çou k' èle ôt so ses prôpes cåbles di signå. Sipoye so on boton tchu twè, ene lampe s' aloume di l' ôte costé di l' valéye.

Deus sôres d' antènes. L' mât omnidireccionå pale tot å alintoû, parfêt po on viladje. L' parabole concentrèye si rê dins on cône sitrwèt : vizêye, èle pwate bin pus lon po l' minme puxhance. Ti l' vizes a traviérs ene vuwe di longue-vûwe, ou ti lî dis di shure l' Lune (ou, dispoy l' Lune, l' Tere) : èle toûne tote seule tins ki l' planete toûne. Pus ti vous pwatî lon, pus èle dimande di puxhance — l' Lune coûte tchîr. Et l' Tere et l' Lune arètèt les ondes : cwand l' Lune passe dizos ti orizon, l' loyin est côpé disk' a ç' k' èle si lêve co.

Coûrant et signås : deus tchoses a pårt

Chal, signås et coûrant sont deus tchôses séparêyes. L' lodjike passe pa des fins cåbles di signå, tandis ki l' vraiye puxhance coûrt dins les cåbles di coûrant et doet esse produte, transpoirtêye et payeye. Les fibes optikes (disk' a 10 km) et l' radio pwatèt les signås foirt lon, disk' a l' Lune, et les pwates lodjikes, ritårds et memwere arivèt tot fêts, leu rèdjaedje gravé dissus. L' coûrant fêt ossi toûner l' rèsse di ti bâse : des moteurs ki moenèt des årbes, des pompes di rinfoircemint ki poûssèt les pipelines, li Fornê ki fond l' aluminiom et l' lithiom, l' usene a gaz ki spårdje l' aiwe en hydrodjene et oxidjene — les carburants des vraiyès roquetes — et end rimplixh des dewars. Ene tour d' avitayemint so l' pas di tir vude les dewars dins ti roquete.

On sistinme co en tchantî

L' èlectricité et l' radio ont arivé en octôbe 2026 et ont stî rfêtes pendant l' alfa en ene deujhinme modêye pus prôpe : des prises so chaeke aparey, des transformateus, relais, transistors et capteus, des compozants lodjikes, l' no des prises cwand ti tins on cåble, et des rèdjaedjes gravés so les modèles (« CH 7 » so ene antene). Les idéyes chal-dzeur sont cènes ki d'moerèt. Les tchifes egzaktes — cobén di watts done on panea, disk' wice pwate on mât — polèt co candjî, et l' fiche di chaeke aparey dins l' djeu mostere todi les valeurs do moumint.

Ti-z-as bâti ene tchoze ki ronronne ? Mostere-l' a tes camarådes : djoûwez ensi.ne so Mac, PC et Linux, et aloume ti rowe avou des lampes et do dècor.